December
December dendert door de dageraad,
de duffe dinsdagochtend deprimeert,
die drammerige d demotiveert.
Dat dwarsboomt duchtig deze dichtersdaad
Doch dankzij diepgevoelde doorzwoegplicht
daagt desondanks dit drieste daggedicht.
... De maand december leent zich voor een ‘oulipo’, soms ook lipogram genoemd.
Het woord komt van van OUvroir de LItérature POtentielle ("Werkplaats voor potentiële literatuur").
Zie voor info: nl.wikipedia.org/wiki/Oulipo of zoek op het Wikipedia-lemma ‘oulipo’.
Dit gedicht staat in mijn bundel 'Vers Gekruid', te bestellen via www.mijnbestseller.nl/site/index.php?r=userwebsite/index&id=inge_boulonois ...
Zie ook: http://www.ingeboulonois.nl
Schrijver: Inge Boulonois
14 december 2021

Er zijn 8 reacties op deze inzending:
Bedankt voor jullie opmerkingen.
Ik denk dat ik het nu idd begrijp...
Gelukkig, want nu klimt het sonnet naar een 10!
Ook ik ben kennelijk niet te oud om te leren...
En het maakt het voor mij wellicht ook ietsje makkelijker om een goed snelsonnet te componeren...
Hartelijke groet
Onze taal is in feite niet strikt metrisch. Anders dan woordenboeken suggereren, kunnen woorden nadruk hebben op meer dan een lettergreep: een hoofdklemtoon en een (zwakkere) nevenklemtoon. Het zeslettergrepige ollekebollekewoord is daar een mooi voorbeeld van. Uit jouw reactie proef ik dat je het echt wilt begrijpen.
Je kent mogelijk ‘De laatste jaren’ van onze allerbeste snelsonnettier Driek van Wissen. Hij maakt daarin regelmatig gebruik van het feit dat woorden twee accenten hebben of (als context-effect) kunnen hebben.
Even bladerend in zijn boek kom ik daar meteen al de volgende rijmcombinaties tegen die het bovenstaande illustreren.
Het eerste woord op een regel heeft, volgens de woordenboeken, de hoofdklemtoon op de eerste lettergreep. Voor mij is het logisch dat de hier de derde lettergreep ook een klemtoon heeft, al is die zwakker. In deze woorden heeft alleen de tweede lettergreep geen klemtoon.
Wintersport/veel te kort
boekenbon/wagon
kamerplant/beland
muzenvriend/verdient
Groet,
Inge
Ge zijt meer Rede- dan
een Woordenaar
Het is halsstarrigheid die zich hier wreekt
Het gaat om hoe je 't metrum zingt, niet spreekt
Zo KLINKT de DAgeRAAD toch SCHOON, nietWAAR
Voor 't overige mag je 't best proberen
Net als je beren die nog broodjes smeren -;)...
Zeg IK sucCES! en BOvenDIEN, met SHAFfy:
Kom, ZING vecht HUIL beWONder BID een NACHie (of twee...)
Mocht ik het desondanks bij het verkeerde eind hebben, dan zal ik uiteraard mijn excuses aanbieden.
In je eigen woorden: Kort LANG kort LANG kort LANG kort LANG kort LANG.
En dageraad is LANG kort kort.
Maar zoals ik al en paar keer schreef, zij het met andere woorden: het metrumhobbeltje doet niet af aan het snelsonnet, dat een 9,8 verdient. Maar mij is hier met nadruk onderwezen dat het metrum voor 100% moet kloppen.
Dit alles is géén aanval op Inge (volgens mij één van de beste snelsonnetschrijvers) maar een opbouwend kritiekje.
Poëtische groet,
Een regeltje bestaat uit 5x6
Kort LANG kort LANG kort LANG kort LANG kort LANG
Vier gym moest zo Ovidius scanderen
Voor hen - ik geef het toe - een overgang...
Maar houd dit aan - 't is slechts een wijze raad
't Gaat op voor MORgenROOD èn DAgeRAAD!
Leuker kunnen wij het echt niet maken
Ik schreeuw het dan ook niet meer van de daken!
Met lyrische groet,
Maxim
Toch heb ik 2 simpele vraagjes: (KAPITAAL = beklemtoond)
Zeggen jullie DAgeraad of DAgeRAAD? (Ik zeg het eerste)
Zeggen we DRAMmerige of DRAMmeRIge? (Ik zeg het eerste)
Ik ben benieuwd naar jullie reacties!
Een foutloos snelsonnet, kortom perfect
Dat bovendien de donk're lading dekt
Van somberte en weinig animo
Wie hieraan twijfelt moet maar eens proberen
Om 't vers te 'zingen' en niet reageren!
-December dendert door de dageraad,-
op het laatst net niet klopt.
Ook drammerige loopt nét niet volgens het metrum...
Daarom geen 10 maar een 9,5...
Poëtische groet,